Nederland doet niet meer goed mee qua innovatie. Er zijn nog enkele `pockets’ in Nederland waar innovatie ruim baan krijgt, zoals in het innovatiecentrum Yes!Delft van de TU Delft, maar deze kunnen alleen bestaan bij de gratie van het hoger onderwijs. Dat soort instanties hebben een vaste instroom van slimme mensen nodig, PhD’ers of master studenten die een goed onderzoek gedaan hebben en hun innovatieve idee willen gaan commercialiseren. Het beleid van de overheid gaat hier echter nu regelrecht tegenin door te bezuinigen op (master-)studenten.
Door het afschaffen van de studiefinanciering en het introduceren van de langstudeerboete worden Nederlandse studenten weggejaagd bij hun opleiding en wordt innovatie ontmoedigd. Een gemiddelde uitwonende student heeft zonder leenstelsel al een studieschuld van €11.513 (Nibud studentenonderzoek 2012). De invoer van een leenstelsel voor master studenten legt daar per jaar nog eens €3200 boven op (LSVb, 2012), en een eventuele langstudeerboete €3000 extra. Een master student studeert binnenkort af met €14.700 aan schuld. Hij wil na 4-6 jaar studeren waarschijnlijk iets luxer gaan wonen, een auto aanschaffen en misschien gaan samenwonen, dus zijn levenskosten nemen vervolgens significant toe. Wil je dan een PhD gaan doen tegen een relatief laag loon, of een risicovolle eigen onderneming starten om je innovatieve idee uit te werken? Onwaarschijnlijk.
We hebben niet per se meer studenten nodig om de Nederlandse innovatie een zet te geven, maar wel extern en intrinsiek gemotiveerde studenten. Het financiële plaatje vormt de externe motivatie, maar aan de intrinsieke motivatie kunnen we als Nederland ook bijdragen.
Stimulering van innovatie begint namelijk al bij het basisonderwijs in Nederland – ook slimme ideeën krijgen kan je leren, en daar kan je niet vroeg genoeg mee beginnen. Momenteel staat Nederland nog vrij hoog in de ranglijsten voor het basisonderwijs, maar er is een neergaande trend zichtbaar (CPB, Nederlandse onderwijsprestaties in internationaal perspectief). Het niveau van de Nederlandse basisschooldocent moet omhoog zodat kinderen vanaf hun eerste dag school al uitgedaagd worden om het beste uit zichzelf te halen. Een goede optie hiervoor lijkt om het Finse systeem voor lerarenopleidingen te adopteren, zoals elders in de NRC Weekend bijlage Opinie & Debat van 18 augustus beargumenteerd wordt.
- Jelle Veraa
provides a fully customizable online crm software and much more through the unique ability to create your own apps to work the way you want.